Obiekt dostępny dla niepełnosprawnych ruchowo Dostępny dla niepełnosprawnych wzrokowo Przewijak Kawiarnia Dostępny dla niepełnosprawnych słuchowo eye facebook facebookflickr flickr googleplus googleplusinstagram instagram pinterest pinterest searchsearchtwitter twitterwifi Zakaz fotografowania youtube youtube wheelchair Listgridheart LOGO kir Alert Alert Alert Alert Alert Alert Alert Alert Calendar Calendar Calendar
Opawskie witraże Józefa Mehoffera

Opawskie witraże Józefa Mehoffera

Pokój Jadwigi Mehofferowej z witrażami "Caritas" oraz "Dusza u bram raju". Fot. pracownia fotograficzna MNK

Opawskie witraże Józefa Mehoffera

Anna Zeńczak, wieloletnia kustosz Domu Mehoffera, opowie o opawskich witrażach Mehoffera z 1901 r. , a także o ikonografii postaci Caritas i jej źródłach.

Józef Mehoffer, CaritasWśród licznych eksponatów w Domu Józefa Mehoffera znajdują się także oryginalne zrealizowane witraże tego twórcy. W latach 2015-2016 dwa z nich na stałe weszły do kolekcji Muzeum Narodowego w Krakowie, wykupione z depozytu dzięki finansowemu wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Są to autorskie repliki dwu z zespołu sześciu Mehofferowskich witraży z roku 1901 w kaplicy rodziny Grauerów w Opawie (Czechy). Te dwa muzealne obecnie egzemplarze, wykonane w szkle w zakładzie F. Białkowskiego i W. Skibińskiego przed rokiem 1905, osadzone w ładnych drewnianych ramach, umożliwiających dowolne ich ustawienie na tle okien, przez lata zdobiły mieszkania artysty. Także i dzisiaj znajdują się na swym dawnym miejscu, przydając wiele uroku wnętrzom muzeum-domu artysty.

Opawskie witraże Józefa Mehoffera, będąc wyrazem sztuki swego czasu, są też znamiennym przykładem artystycznej postawy ich autora. Wyraźnie zaznacza się w nich np. ceniona przez niego zasada decorum, stosowności. Przeznaczone do okien neogotyckiej cmentarnej kaplicy, nie tylko - co w zasadzie oczywiste - w pełni współbrzmią z jej sepulkralnym charakterem, ale też nie przypadkiem sięgnął w nich malarz po pewne gotyckie motywy zdobnicze, secesyjną linią, acz z umiarem stylizując je w duchu nowej sztuki. Atmosfera sztuki dawnej jest w nich ponadto wyczuwalna w scenach figuralnych smukłych okien ścian bocznych - głównie ze względu na ich tematykę i odniesienia ikonograficzne.

W warstwie znaczeniowej witraże opawskie poświęcone są idei śmierci rozumianej jako przejście do świata "wiecznej szczęśliwości". Tworzą je kompozycje czterech wspomnianych okien ścian bocznych oraz dwie u góry - w dużym, wypełnionym maswerkiem oknie nad wejściem i w analogicznym w ścianie przeciwległej. Budując ich narrację, w znacznej mierze sięgnął tu malarz do tradycyjnej ikonografii chrześcijańskiej, w której to dziedzinie dysponował gruntowną wiedzą, tym śmielej jednak stosując też czasami pewne innowacje. W dwu sąsiadujących ze sobą (zarówno w oknach kaplicy, jak i w ekspozycji muzealnej) witrażach "Caritas" oraz "Dusza u bram raju" (z personifikacjami trzech cnót teologicznych Wiary, Nadziei i Miłości) uważny widz dostrzeże z pewnością dwukrotne, całkowicie różniące się między sobą ujęcia Caritas. Kwestia dwoistości pojęcia tej "królowej wszystkich cnót" oraz ikonograficznych źródeł jej zobrazowania stanowić będą główny wątek wykładu.

Tekst: Anna Zeńczak



Zakup witraża został dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu "Kolekcje/Kolekcje muzealne" 2016.

Zakup dofinansowany ze środków MKiDN

Słowa kluczowe: Józef Mehoffer, Caritas, witraż
Kontynuując przeglądanie tej strony, akceptujesz pliki cookies. Więcej na ten temat możesz dowiedzieć się w naszej Polityce Prywatności
Akceptuję