Obiekt dostępny dla niepełnosprawnych ruchowo Dostępny dla niepełnosprawnych wzrokowo Przewijak Kawiarnia Dostępny dla niepełnosprawnych słuchowo eye facebook facebookflickr flickr googleplus googleplusinstagram instagram pinterest pinterest searchsearchtwitter twitterwifi Zakaz fotografowania youtube youtube wheelchair Listgridheart LOGO kir Alert Alert Alert Alert Alert Alert Alert Alert Calendar Calendar Calendar
El Greco – Ekstaza św. Franciszka 10.02-22.03.2015 El Greco – Ekstaza św. Franciszka

El Greco to jeden z najważniejszych artystów w historii sztuki, a namalowana przez niego "Ekstaza św. Franciszka" jest jednym z kilku najcenniejszych obrazów w polskich zbiorach. Od 11 lutego do 22 marca 2015 roku można to arcydzieło zobaczyć w Ośrodku Kultury Europejskiej EUROPEUM.

"Ekstaza św. Franciszka" została wypożyczona z Muzeum Diecezjalnego w Siedlcach. Jak tam trafił ten najcenniejszy, obok "Damy z gronostajem" Leonarda da Vinci i "Krajobrazu z miłosiernym Samarytaninem" Rembrandta, obraz w Polsce?

Był rok 1964. Izabella Galicka i Hanna Sygietyńska, historyczki sztuki z Instytutu Sztuki PAN, inwentaryzowały zabytki na plebanii w Kosowie Lackim. Izabella Galicka wspomina, że pewnego dnia przez uchylone drzwi do pokoju proboszcza, ks. Władysława Stępnia, zobaczyły obraz. - Był duży, ciemny, zniszczony, w jednym rogu miał rozdarcie, ale było w nim coś intrygującego i pociągającego - opowiada. Wcześniej płótno znajdowało się w dzwonnicy, gdzie wraz z innymi niepotrzebnymi rzeczami czekało na spalenie. - Ksiądz proboszcz pomyślał jednak, że św. Franciszka nie wypada palić, więc oprawił go i powiesił w swoim pokoju - mówi jedna z odkrywczyń.

Po dwóch latach badań historyczki sztuki nabrały przekonania, że autorem obrazu był El Greco i napisały na ten temat artykuł. Publikacja wywołała sensację i ściągnęła na parafię w Kosowie Lackim wybitnych historyków sztuki, którzy jednak sceptycznie odnieśli się do autorstwa sławnego artysty. Dopiero badania konserwatorskie pod kierunkiem prof. Bohdana Marconiego w 1974 roku potwierdziły hipotezę Izabelli Galickiej i Hanny Sygietyńskiej. - Podczas konserwacji okazało się, że na płótnie zagiętym na krośnie widniała sygnatura: "A. van Diick", a pod nią starsza, autentyczna: "Dominikos Theotoko […]." To rozwiało wątpliwości co do autorstwa dzieła - wspomina Izabella Galicka.


Nie wiadomo, kiedy obraz trafił do Polski. Najprawdopodobniej kupił go w 1927 roku w antykwariacie ks. Stanisław Szepietowski na prośbę kuzyna ks. Franciszka Dąbrowskiego, który, gdy później został przeniesiony do parafii w Kosowie Lackim, zabrał ze sobą płótno. Po jego śmierci odziedziczył je jego następca ks. Władysław Stępień.

Po konserwacji obraz trafił do Muzeum Diecezjalnego w Siedlcach, ale długo nie był wystawiany z obawy, że władze PRL-u mogłyby nakazać przekazanie go do muzeum państwowego. Od 2004 roku "Ekstaza św. Franciszka" jest eksponowana w Muzeum Diecezjalnym w Siedlcach.

Dominikos Theotokopulos zwany El Greco (Grekiem) (1541 - 1614), malarz, rzeźbiarz, architekt, miłośnik muzyki, jeden z najciekawszych artystów w historii sztuki, pochodził z Kandii (dzisiaj Iraklion) na Krecie. Rozpoczął karierę jako malarz ikon, potem uczył się w Wenecji i Rzymie (Kreta była posiadłością wenecką), poznał malarstwo Tycjana i Tintoretta. Być może z powodu trudnego, nieustępliwego charakteru, nie zagrzał długo miejsca we Włoszech. Wyjechał do Hiszpanii, by tam szukać szczęścia. Zniechęcony niepowodzeniami, niezbyt życzliwie przyjęty na dworze Filipa II, zamieszkał w Toledo
i nigdy więcej nie opuścił tego miasta.


Jego malarstwo - osobliwe, mistyczne, pełne siły, przedstawiające świetliste wizje utrzymane w zadziwiającym fosforyzującym kolorycie - pozostało całkowicie odrębnym zjawiskiem artystycznym na tle malarstwa europejskiego. Malarz podobno przebywał w swojej pracowni, nie otwierając okien, by nie wpuszczać światła, gdyż - jak mówił - jego światło wewnętrzne było tak mocne, że rozświetlało pracownię i pozwalało mu tworzyć. Choć jego mistyczne dzieła były przez niektórych doceniane - np. poeta Luis de Gorgora y Argote pisał o El Greco, że "tchnął duszę w drewno i życie w płótno" - artystę uznano za geniusza dopiero na początku XX wieku.

Pokaz pod honorowym patronatem jego Eminencji Ks. Kardynała Stanisława Dziwisza Metropolity Krakowskiego

Kurator
: Janusz Wałek
Aranżacja
: Luiza Berdak
Koordynator
: Magdalena Jabłońska

Autor: Katarzyna Bik

Ośrodek Kultury Europejskiej EUROPEUM

pl. Sikorskiego 6, 31-115 Kraków sala wystaw zmiennych, I piętro
  • pon: nieczynne
  • wt-pt: 10-16
  • sob: 10 - 18
  • niedz: 10 - 16
El Greco "Ekstaza św. Franciszka", własność: Muzeum Diecezjalne w Siedlcach
/ fot. Andrzej Ring, Lech Sandzewicz
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco
/ fot. Karol Kowalik - Pracownia Fotograficzna MNK
Pokaz dzieła El Greco

Organizatorzy

Współorganizatorzy

Mecenas MNK

Sponsor Ośrodka Kultury Europejskiej EUROPEUM

Partner Ośrodka Kultury Europejskiej EUROPEUM

Patroni medialni

Kontynuując przeglądanie tej strony, akceptujesz pliki cookies. Więcej na ten temat możesz dowiedzieć się w naszej Polityce Prywatności
Akceptuję