Obiekt dostępny dla niepełnosprawnych ruchowo Dostępny dla niepełnosprawnych wzrokowo Przewijak Kawiarnia Dostępny dla niepełnosprawnych słuchowo eye facebook facebookflickr flickr googleplus googleplusinstagram instagram pinterest pinterest searchsearchtwitter twitterwifi Zakaz fotografowania youtube youtube wheelchair Listgridheart kir Alert Alert Alert Alert Alert Alert Alert Alert Calendar Calendar Calendar Logo
Cudowna Moc Sztuki 11.08-13.11.2016 Cudowna Moc Sztuki
Dostępny dla niepełnosprawnych ruchowo Przewijak
Powiększ tekst Powiększ tekst Drukuj

Z okazji święta Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, w Polsce znanego także jako święto Matki Boskiej Zielnej, Muzeum Narodowe w Krakowie przygotowało w ramach cyklu "Cudowna Moc Sztuki" pokaz wyjątkowego obrazu. To Maria Immaculata w otoku różańcowym z kościoła farnego w Krośnie – intrygujący wizerunek Matki Bożej – prezentowany w Pałacu Biskupa Erazma Ciołka.

Obraz namalowany farbami olejnymi na płótnie przedstawia Matkę Boską Niepokalanie Poczętą, wolną od grzechu pierworodnego. Pogrążona w modlitwie Maria ma pod stopami księżyc i węża, nad jej głową wzlatuje gołąb Ducha Świętego, a z chmur, błogosławiąc, wychyla się Bóg Ojciec. Obraz miał pomagać w modlitwie różańcowej, polegającej na rozważaniu piętnastu tajemnic (pięciu radosnych, pięciu bolesnych i pięciu chwalebnych). Każda z tajemnic oznaczona jest symbolem maryjnym podpisanym kolorem złotym, ujętym w kwiat róży i listowie tworzące owalny otok wokół postaci Marii.

Symbole maryjne to: speculum sine macula  (zwierciadło bez skazy), scala caeli (schody do nieba), quasi plantatio rosae (jak krzewy róż), quasi palma (jak palma), fons signatus (źródło zapieczętowane), turris David (wieża Dawida), hortus conclusus (ogród zamknięty), templum Dei (świątynia boża), porta clausa (brama zamknięta), quasi cedrus (jak cedr), puteus aquarum (zdrój wód), quasi platanus (jak platan), quasi oliva (jak oliwka), quasi cypressus (jak cyprys), porta caeli (brama nieba). Symbole pochodzą głównie ze Starego Testamentu.

Wzdłuż dolnej krawędzi obrazu biegnie napis: Tota pulchra es amica mea, et macula non est in te. Jest to cytat z "Pieśni nad pieśniami" 4,7 ("Cała piękna jesteś przyjaciółko moja i nie ma w tobie skazy"), od czasów wczesnochrześcijańskich odnoszony do idei Niepokalanego Poczęcia Marii.


Obraz powstał w 1630 roku i był wprawiony w tzw. Złoty Ołtarz Marii w farze w Krośnie. Jak trafił do Muzeum Narodowego w Krakowie? Pod koniec XIX wieku rozpoczęto restaurację kościoła. W 1912 roku ze względu na malowanie prezbiterium usunięto z kościoła większość wyposażenia, w tym Złoty Ołtarz Marii, który uległ zniszczeniu. "Ks. Koleński kazał zerwać dawną posadzkę, a dał nową płytkową, robotnicy wtedy siekierami poczęli rozbierać wiekowe ołtarzyki tak, że misterne rzeźby uległy zniszczeniu, próchniejące części odpadły" – pisał dwa lata później, w liście do dyrektora Muzeum Narodowego w Krakowie Feliksa Kopery, Władysław Antoniewicz – nauczyciel i badacz historii Krosna. To dzięki jego interwencji do Krosna przyjechał dyrektor Kopera, by obejrzeć wycofane z kultu skarby. W liście do księdza proboszcza Antoniego Koleńskiego zaproponował przekazanie Muzeum "niektórych starych zabytków" ze skarbca, zapewniając, że będą eksponowane jako zabytki fary krośnieńskiej i że muzeum pokryje wszelkie koszty ich konserwacji.

Wybuch I wojny światowej wstrzymał negocjacje w tej sprawie, lecz w liście z 21 września 1915 roku proboszcz, mając na względzie krytyczną sytuację kościoła podczas działań wojennych, sam proponuje oddanie zabytków muzeum. W nocy z 3 na 4 października Maria Immaculata w otoku różańcowym (wraz z innymi dziełami i przedmiotami) zostaje pociągiem przewieziona do Krakowa. Zabytki z fary krośnieńskiej zakupiło Muzeum Narodowe w Krakowie za kwotę 1500 koron i wiele z nich aktualnie jest eksponowanych w Pałacu Biskupa Erazma Ciołka.

Autor: Wojciech Marcinkowski
Słowa kluczowe:

cudowna moc sztuki

Pałac Biskupa Erazma Ciołka

ul. Kanonicza 17, 31-002 Kraków
  • przerwa techniczna: codziennie 13.00-13.30
  • poniedziałek: nieczynne
  • wtorek: 10.00-19.00
  • środa-czwartek: 10.00-18.00
  • piątek-sobota: 10.00-19.00
  • niedziela: 10.00-18.00
Maria Immaculata w otoku różańcowym z fary w Krośnie, ok. 1630

pliki do pobrania

Współorganizator

Projekt realizowany przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego

Dofinansowano w ramach programu Narodowego Centrum Kultury - Chrzest 966

Kontynuując przeglądanie tej strony, akceptujesz pliki cookies. Więcej na ten temat możesz dowiedzieć się w naszej Polityce Prywatności
Akceptuję