Leopold Gottlieb, Ostatnia wieczerza / Wieczerza Pańska, 1910, olej, płótno
Leopold Gottlieb, Ostatnia wieczerza / Wieczerza Pańska, 1910, olej, płótno
Tytuł: Ostatnia wieczerza / Wieczerza pańska / Wieczerza nędzarzy (dwie części: prawa i lewa)
Autor: Leopold Gottlieb
Data powstania: 1910 rok
Rodzaj: obraz
Technika: farba olejna na płótnie
Wymiary: wysokość: 114 cm, szerokość: 292 cm (całość)
Autor: Leopold Gottlieb
Data powstania: 1910 rok
Rodzaj: obraz
Technika: farba olejna na płótnie
Wymiary: wysokość: 114 cm, szerokość: 292 cm (całość)
Obraz składa się z dwóch części, prawej i lewej. Obie części są prostokątne, poziome. Stykają się ze sobą, tworząc całość. Obie części tworzą prostokątny, poziomy obraz. Obraz przedstawia scenę wielopostaciową: dziesięć postaci z psem zebranych wokół długiego stołu w jasnym, zamkniętym pomieszczeniu. Postacie siedzą tylko przy jednej stronie stołu oraz po jego bokach. Przestrzeń naprzeciw widza pozostaje pusta. Postacie skierowane są przodem do odbiorcy. Światło pada na wprost rozgrywającej się sceny, równolegle oświetlając każdą z postaci. Kolorystyka jest wielobarwna i żywa: dominują odcienie niebieskiego, czerwieni, żółci i zieleni. Anatomia oraz zasady perspektywy są uproszczone.
W samym centrum kompozycji, przy łączeniu obu części obrazu, znajdują się trzy postacie. Postać w środku ma głowę obróconą w lewą stronę. Ma długie, rude włosy, opadające gładko do tyłu. Twarz jest podłużna, a cera w kolorze jasnej zieleni. Brwi są jasne, nos prosty i wąski, a oczy zamknięte. Usta są wąskie i różowe, również zamknięte. Widoczne jest prawe ucho postaci. Szyja jest odsłonięta. Postać ubrana jest w pomarańczowo-czerwoną szatę o długich rękawach. Kolor szaty zlewa się z jasnoczerwonym oparciem kanapy. Ręce postaci są skrzyżowane i oparte o stół. Lewą dłoń podaje kobiecie po lewej stronie, natomiast prawą łączy z dłonią kobiety po prawej stronie.
Kobieta po lewej stronie obrazu ma jasne rude włosy, które gładko okalają jej głowę. Jej cera jest jasna. Głowę ma delikatnie odchyloną i pochyloną w prawą stronę obrazu. Brwi są jasne, nos mały i wąski. Oczy są zamknięte, tak samo jak różowe, subtelnie uśmiechnięte usta. Ubrana jest w jasną szatę odsłaniającą szyję i prawą pierś. Marszczenia szaty zostały namalowane kolorem niebieskim i zielonym. Ręce kobiety są oparte o stół. Prawa ręka jest schowana za lewym ramieniem. Lewą dłonią trzyma dłoń postaci znajdującej się na środku.
Po prawej stronie postaci znajdującej się w środku znajduje się kolejna kobieta. Głowę opiera na lewym ramieniu rudowłosej postaci. Jej włosy również są rude, ale jaśniejsze i krótkie. Jej cera jest jasna. Oczy ma zamknięte, tak samo małe, różowe usta. Twarz ma spokojny wyraz. Szyja jest odsłonięta. Kobieta ubrana jest w niebieską szatę. Lewą rękę opiera o stół, a dłoń splecioną ma z prawą dłonią postaci znajdującej się w centrum. Prawą dłoń opiera na zgięciu lewej ręki.
Po lewej stronie obrazu znajduje się trzech mężczyzn. Pierwszy siedzi na lewym boku stołu. Jest to starszy mężczyzna o siwych, rzadkich włosach i dużych zakolach. Głowę przechyloną ma w lewą stronę obrazu. Jego brwi są praktycznie niewidoczne. Oczy są zamknięte, tak samo wąskie usta. Ubrany jest w szaro-niebieską szatę, a na niej brązowo-zielony płaszcz. Na jego kolanach siedzi czerwono-brązowy pies. Mężczyzna wyciąga otwartą dłoń do psa, podając coś zwierzęciu. Lewą rękę trzyma na prawym ramieniu.
Za starcem, w rogu stołu, siedzi kolejny mężczyzna. Jego głowa jest delikatnie zwrócona w lewą stronę. Mężczyzna jest łysy, o zielonkawej cerze. Głowa jest owalna, a czoło zmarszczone. Oczy są zamknięte, a usta subtelnie uśmiechnięte. Mężczyzna ubrany jest w ciemnoniebieską szatę. Palce obu dłoni złączone są ze sobą na wysokości piersi. Prawe ramię jest podniesione i dotyka policzka.
Po prawej stronie, obok rudowłosej kobiety, znajduje się łysy mężczyzna. Jego głowa skierowana jest w prawą stronę obrazu. Brwi są podniesione, a oczy zamknięte. Na ustach widoczny jest niewielki uśmiech. Mężczyzna ubrany jest w złotą szatę o długich rękawach. Łokcie opiera o stół. Zewnętrzną stroną prawej dłoni podpiera podbródek.
Po prawej stronie obrazu, obok postaci znajdujących się w centrum, siedzi kobieta. Ma krótkie, ciemne włosy i zielonkawą cerę. Głowę opiera o lewe ramię. Brwi są łukowate, a oczy przymrużone. Różowe, wąskie usta są zamknięte. Widoczne jest prawe ucho postaci. Kobieta ma skurczone barki. Grzbietem nadgarstka lewej ręki opiera podbródek. Lewy łokieć oparty jest o stół. Prawa ręka opuszczona jest wzdłuż ciała. Po prawej stronie obrazu, przy prawym rogu stołu, siedzi kobieta trzymająca w rękach niemowlę. Kobieta ma rude włosy gładko zaczesane do tyłu, podłużną głowę i bladą cerę. Jej głowa jest delikatnie zwrócona w prawą stronę obrazu. Oczy są zamknięte, nos mały i wąski. Usta są zamknięte, jasnoczerwone. Kobieta ubrana jest w czerwoną szatę i fioletową spódnicę. W rękach, pionowo, trzyma niemowlę. Niemowlę odwrócone jest lewym bokiem do odbiorcy. Jest nagie. Ma bardzo jasne, prawie niewidoczne włosy. Oczy są zamknięte, a brwi zmarszczone. Nos i usta są małe. Niemowlę jest trzymane przez kobietę prawą dłonią za lewe ramię oraz lewą ręką za lewą stopę.
Za kobietą z dzieckiem, w rogu, stoi starzec. Ma siwe włosy z dużymi zakolami. Ma zamknięte oczy i zmarszczki na całej powierzchni twarzy. Głowę opuszczoną ma w lewą stronę. Podbródek oraz dłonie opiera na drewnianej lasce. Ubrany jest w długą, ciemnoniebieską szatę.
Postacie znajdujące się wzdłuż stołu siedzą na pomarańczowej kanapie. Widoczne jest tylko jej oparcie. Postacie siedzące na rogach stołu całkowicie zasłaniają swoją sylwetką meble, na których siedzą. Stół ma długi, jasnoniebieski obrus. Znajduje się na nim kilka pustych talerzy. W prawym rogu, obok kobiety trzymającej niemowlę, leży mały podłużny przedmiot o żółtym kolorze, prawdopodobnie banan. Obok, po lewej stronie leży mały, jasnoniebieski przedmiot o zaokrąglonym kształcie, być może również owoc. Ściana pokoju jest jasnożółta. Na środku ściany, za postaciami, znajduje się otwarte okno. Jest prostokątne, w orientacji poziomej. Górna część okna wychodzi poza kadr. Z okna rozpościera się widok na plac miejski z szarymi budynkami. W centrum placu znajdują się szerokie, żółte schody. Po obu ich stronach stoją pomarańczowe zabudowania. Przed schodami, na pierwszym planie, znajdują się żółte zabudowania o kształcie prostokąta. Na schodach oraz w tle widoczne są grupy ludzi, których tworzą małe, kolorowe plamy farby.
Leopold Gottlieb dokonuje w swoim obrazie reinterpretacji jednego z najważniejszych motywów z Nowego Testamentu. Wieczerza Pańska została potraktowana w sposób uwspółcześniony. Postacie apostołów zostały zastąpione ludźmi żyjącymi na granicy nędzy, o różnych płciach i przedziale wiekowym. Zamknięte oczy podkreślają charakter misterium i skupienia.
Źródło: Tekst Ireny Buchenfeld nt. obrazu Ostatnia Wieczerza.
Audiodeskrypcja: Emilia Szymańska
Konsultacja: Adrian Wyka
Konsultacja merytoryczna: Irena Buchenfeld
W samym centrum kompozycji, przy łączeniu obu części obrazu, znajdują się trzy postacie. Postać w środku ma głowę obróconą w lewą stronę. Ma długie, rude włosy, opadające gładko do tyłu. Twarz jest podłużna, a cera w kolorze jasnej zieleni. Brwi są jasne, nos prosty i wąski, a oczy zamknięte. Usta są wąskie i różowe, również zamknięte. Widoczne jest prawe ucho postaci. Szyja jest odsłonięta. Postać ubrana jest w pomarańczowo-czerwoną szatę o długich rękawach. Kolor szaty zlewa się z jasnoczerwonym oparciem kanapy. Ręce postaci są skrzyżowane i oparte o stół. Lewą dłoń podaje kobiecie po lewej stronie, natomiast prawą łączy z dłonią kobiety po prawej stronie.
Kobieta po lewej stronie obrazu ma jasne rude włosy, które gładko okalają jej głowę. Jej cera jest jasna. Głowę ma delikatnie odchyloną i pochyloną w prawą stronę obrazu. Brwi są jasne, nos mały i wąski. Oczy są zamknięte, tak samo jak różowe, subtelnie uśmiechnięte usta. Ubrana jest w jasną szatę odsłaniającą szyję i prawą pierś. Marszczenia szaty zostały namalowane kolorem niebieskim i zielonym. Ręce kobiety są oparte o stół. Prawa ręka jest schowana za lewym ramieniem. Lewą dłonią trzyma dłoń postaci znajdującej się na środku.
Po prawej stronie postaci znajdującej się w środku znajduje się kolejna kobieta. Głowę opiera na lewym ramieniu rudowłosej postaci. Jej włosy również są rude, ale jaśniejsze i krótkie. Jej cera jest jasna. Oczy ma zamknięte, tak samo małe, różowe usta. Twarz ma spokojny wyraz. Szyja jest odsłonięta. Kobieta ubrana jest w niebieską szatę. Lewą rękę opiera o stół, a dłoń splecioną ma z prawą dłonią postaci znajdującej się w centrum. Prawą dłoń opiera na zgięciu lewej ręki.
Po lewej stronie obrazu znajduje się trzech mężczyzn. Pierwszy siedzi na lewym boku stołu. Jest to starszy mężczyzna o siwych, rzadkich włosach i dużych zakolach. Głowę przechyloną ma w lewą stronę obrazu. Jego brwi są praktycznie niewidoczne. Oczy są zamknięte, tak samo wąskie usta. Ubrany jest w szaro-niebieską szatę, a na niej brązowo-zielony płaszcz. Na jego kolanach siedzi czerwono-brązowy pies. Mężczyzna wyciąga otwartą dłoń do psa, podając coś zwierzęciu. Lewą rękę trzyma na prawym ramieniu.
Za starcem, w rogu stołu, siedzi kolejny mężczyzna. Jego głowa jest delikatnie zwrócona w lewą stronę. Mężczyzna jest łysy, o zielonkawej cerze. Głowa jest owalna, a czoło zmarszczone. Oczy są zamknięte, a usta subtelnie uśmiechnięte. Mężczyzna ubrany jest w ciemnoniebieską szatę. Palce obu dłoni złączone są ze sobą na wysokości piersi. Prawe ramię jest podniesione i dotyka policzka.
Po prawej stronie, obok rudowłosej kobiety, znajduje się łysy mężczyzna. Jego głowa skierowana jest w prawą stronę obrazu. Brwi są podniesione, a oczy zamknięte. Na ustach widoczny jest niewielki uśmiech. Mężczyzna ubrany jest w złotą szatę o długich rękawach. Łokcie opiera o stół. Zewnętrzną stroną prawej dłoni podpiera podbródek.
Po prawej stronie obrazu, obok postaci znajdujących się w centrum, siedzi kobieta. Ma krótkie, ciemne włosy i zielonkawą cerę. Głowę opiera o lewe ramię. Brwi są łukowate, a oczy przymrużone. Różowe, wąskie usta są zamknięte. Widoczne jest prawe ucho postaci. Kobieta ma skurczone barki. Grzbietem nadgarstka lewej ręki opiera podbródek. Lewy łokieć oparty jest o stół. Prawa ręka opuszczona jest wzdłuż ciała. Po prawej stronie obrazu, przy prawym rogu stołu, siedzi kobieta trzymająca w rękach niemowlę. Kobieta ma rude włosy gładko zaczesane do tyłu, podłużną głowę i bladą cerę. Jej głowa jest delikatnie zwrócona w prawą stronę obrazu. Oczy są zamknięte, nos mały i wąski. Usta są zamknięte, jasnoczerwone. Kobieta ubrana jest w czerwoną szatę i fioletową spódnicę. W rękach, pionowo, trzyma niemowlę. Niemowlę odwrócone jest lewym bokiem do odbiorcy. Jest nagie. Ma bardzo jasne, prawie niewidoczne włosy. Oczy są zamknięte, a brwi zmarszczone. Nos i usta są małe. Niemowlę jest trzymane przez kobietę prawą dłonią za lewe ramię oraz lewą ręką za lewą stopę.
Za kobietą z dzieckiem, w rogu, stoi starzec. Ma siwe włosy z dużymi zakolami. Ma zamknięte oczy i zmarszczki na całej powierzchni twarzy. Głowę opuszczoną ma w lewą stronę. Podbródek oraz dłonie opiera na drewnianej lasce. Ubrany jest w długą, ciemnoniebieską szatę.
Postacie znajdujące się wzdłuż stołu siedzą na pomarańczowej kanapie. Widoczne jest tylko jej oparcie. Postacie siedzące na rogach stołu całkowicie zasłaniają swoją sylwetką meble, na których siedzą. Stół ma długi, jasnoniebieski obrus. Znajduje się na nim kilka pustych talerzy. W prawym rogu, obok kobiety trzymającej niemowlę, leży mały podłużny przedmiot o żółtym kolorze, prawdopodobnie banan. Obok, po lewej stronie leży mały, jasnoniebieski przedmiot o zaokrąglonym kształcie, być może również owoc. Ściana pokoju jest jasnożółta. Na środku ściany, za postaciami, znajduje się otwarte okno. Jest prostokątne, w orientacji poziomej. Górna część okna wychodzi poza kadr. Z okna rozpościera się widok na plac miejski z szarymi budynkami. W centrum placu znajdują się szerokie, żółte schody. Po obu ich stronach stoją pomarańczowe zabudowania. Przed schodami, na pierwszym planie, znajdują się żółte zabudowania o kształcie prostokąta. Na schodach oraz w tle widoczne są grupy ludzi, których tworzą małe, kolorowe plamy farby.
Leopold Gottlieb dokonuje w swoim obrazie reinterpretacji jednego z najważniejszych motywów z Nowego Testamentu. Wieczerza Pańska została potraktowana w sposób uwspółcześniony. Postacie apostołów zostały zastąpione ludźmi żyjącymi na granicy nędzy, o różnych płciach i przedziale wiekowym. Zamknięte oczy podkreślają charakter misterium i skupienia.
Źródło: Tekst Ireny Buchenfeld nt. obrazu Ostatnia Wieczerza.
Audiodeskrypcja: Emilia Szymańska
Konsultacja: Adrian Wyka
Konsultacja merytoryczna: Irena Buchenfeld