Ciołek
ul. Kanonicza 17, 31-002 Kraków
Zgromadzenie szlachty w narodowych strojach pod namiotem, nad którym powiewają chorągwie Polski i Litwy, nie jest konkretną sceną historyczną. Zadaniem tego obrazu było przedstawienie wzorcowych barw ubioru: kontuszy i żupanów, jakie uchwalono na sejmie w roku 1776. Od tego momentu na sejmach, sejmikach i na rozmaitego rodzaju publicznych spotkaniach szlachcice mieli przywdziewać stroje w ujednoliconych kolorach, przypisanych do województwa, w którym mieszkali. Swym postanowieniem sejm pragnął położyć tamę napływowi cudzoziemszczyzny, widocznej zwłaszcza w ubiorze. Zamiast polskiego, tradycyjnego, długiego kontusza wchodziły bowiem w modę kuse francuskie fraki, a zamiast podgolonej czupryny ‒ pudrowane peruki. Posłowie zdecydowali ponadto, by mundury wojewódzkie, tak bowiem nazywano te ujednolicone stroje, były szyte wyłącznie z sukna krajowego wyrobu, by w ten sposób przyczyniać się do rozwoju przemysłu w Rzeczypospolitej. Scenę okalają dookoła herby poszczególnych województw i ziem Rzeczypospolitej (także tych zabranych w I rozbiorze w 1772 roku), które są ponumerowane. Odpowiednie numery naniesiono zarazem przy postaciach szlachciców, tak by było wiadomo jakiemu województwu odpowiada jaki zestaw kolorystyczny.
Pośrodku obrazu widoczny jest namiot, a na nim dwie chorągwie: Polski Orzeł i Pogoń. Wzdłuż obrazu przedstawiono trzydziestu jeden mężczyzn w strojach szlacheckich. Po bokach płótna znajdują się gałęzie dwóch drzew, na których umieszczone są po trzy herby z każdej strony.

Zapraszamy do poznania materiału o obiekcie w cyfrowym katalogu zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie. Autor noty o dziele: Tomasz Zaucha