New Finds of Gold Coins of Magnentius from Ukraine: The Short Report / Nowe znaleziska złotych monet Magnencjusza z Ukrainy. Krótkie doniesienie

Kyrylo Myzgin, Uniwersytet Warszawski, Wydział Archeologii

ORCID: 0000-0002-5881-3376

Nowe znaleziska złotych monet Magnencjusza z Ukrainy. Krótkie doniesienie

Abstrakt: Artykuł jest poświęcony znaleziskom czterech złotych monet (trzy solidy i semissis), bitych za czasów panowania uzurpatora Magnusa Magnencjusza (350–353), odkrytych niedawno przypadkowo w Ukrainie, prawdopodobnie w obwodach czerkaskim, sumskim i wołyńskim oraz w jednym z jej centralnych lub wschodnich regionów. Wszystkie monety zostały wybite w mennicy w Trewirze. Wcześniej na terytorium Ukrainy złote monety Magnencjusza były znane jedynie ze skarbu aureusów i solidów odkrytego w 1892 roku w pobliżu wsi Brzestiv w obwodzie zakarpackim. Trzy spośród nowo odkrytych monet mają uszka do wykorzystania ich jako ozdoby (czwarta moneta prawdopodobnie także je miała), co, po pierwsze, jest pośrednim dowodem autentyczności tych znalezisk, a po drugie, może być kolejnym wskazaniem na to, że elita społeczności barbarzyńskich używała zawieszek z solidów jako symboli władzy. Brak danych o kontekście monet sprawia, że pytania o kierunek i przyczyny ich napływu do wschodniego Barbaricum są bardzo złożone. W niniejszym artykule są rozważane dwie jednakowo możliwe hipotezy. Pierwsza mogłaby tłumaczyć pojawienie się tych monet jako efekt opłaty za udział barbarzyńskich najemników w armii Magnencjusza. Druga zaś zakłada, że mogły one pochodzić z terytorium południowej Skandynawii (gdzie ich znaleziska także są dobrze znane), w wyniku wymiany międzyplemiennej, szczególnie intensywnej w IV wieku n.e. Obiecującą perspektywę badawczą stanowi rozpoznanie wśród znalezisk na terenie Cesarstwa Rzymskiego i Barbaricum złotych monet Magnencjusza bitych tymi samymi stemplami, co mogłoby dać bardziej klarowne wyobrażenie o kierunkach, czasie i przyczynach ich napływu do Barbaricum.

Słowa kluczowe: solidy późnorzymskie, semissis, Magnencjusz, Barbaricum, kultura czerniachowska

DOI: https://doi.org/10.52800/ajst.1.17.a8

Myzgin, K. 2022. “New Finds of Gold Coins of Magnentius from Ukraine: The Short Report”, Notae Numismaticae – Zapiski Numizmatyczne 17: 199–219. DOI: https://doi.org/10.52800/ajst.1.17.a8