Tytuł: Martwa natura
Autor: Pablo Picasso (1881–1973)
Data powstania: 1948
Wymiary: wysokość 4 centymetry, szerokość 38 centymetrów, głębokość 31,5 centymetra
Technika: farby podszkliwne, rytowanie
Tworzywo: fajans
Talerz ma podłużny, owalny kształt. Przedstawiony jest w poziomie. Jego powierzchnia została pomalowana na jasnobrązowy kolor, przez który gdzieniegdzie prześwituje niepomalowana powierzchnia naczynia. Widoczne są również miejsca, w których farba była rozcierana.
Na środku talerza znajduje się tytułowa martwa natura. Składa się na nią przedstawienie przykładowego śniadania oraz sztućce. Po lewej stronie martwej natury znajduje się prostokąt przedstawiony pod kątem. Przypomina on kiełbaskę lub kawałek przypieczonego bekonu. Jego krawędzie górna i dolna są znacznie krótsze niż boczne. Boczne krawędzie są nieco zakrzywione. Zarówno kontur, jak i wypełnienie kształtu są pomalowane ciemnobrązową farbą. Kontur wciąż jest jednak widoczny przez pociągnięcia pędzla i nagromadzenie farby. Farba jest nieco mniej roztarta niż na wypełnieniu. W wypełnieniu znajduje się kilka ciemniejszych kropek – są to miejsca nagromadzenia farby. W dolnej części, nieco nad dolną krawędzią, znajduje się również bardzo ciemny, prawie czarny łuk. Jego krawędzie wychodzą z dolnych rogów kształtu, a wygięta część łuku zasłania fragment wypełnienia.
Po prawej, w górnej części talerza, znajdują się dwa jajka sadzone. Tu powierzchnia naczynia wolna jest od jasnobrązowej farby. Rozlane białko jajek ma jasny, prawie biały kolor, natomiast dwa żółtka, które znajdują się obok siebie, są jasnożółte. Żółtko po lewej jest nieco większe niż to po prawej stronie. W dole, pod żółtkiem po lewej stronie, białko dociera do widelca namalowanego poniżej. Pod widelcem znajduje się nóż.
Sztućce są przedstawione w poziomie, uchwytami skierowane w prawo. Oba uchwyty są białe, z brązowymi, czarnymi i żółtawymi plamami. Uchwyt widelca jest jednak krótszy. Po lewej stronie wychodzi z niego węższa, metalowa część zaznaczona czarną farbą. Widelec ma trzy zwężające się zęby z szerokimi przerwami między nimi. Ich zaostrzone końce znajdują się tuż przy kiełbasce, po jej prawej stronie.
Ostrze noża jest niebieskie, z białymi elementami i jedną czarną plamą bliżej uchwytu. Ostrze jest nieco dłuższe niż uchwyt, a jego końcówka znajduje się pod kiełbaską.
Martwą naturę od rantu talerza oddziela biały kontur tworzący owal. Na rancie, na jasnobrązowym tle znajdują się namalowane naprzemiennie zielone pojedyncze listki i czerwone kropki.
Informacja uzupełniająca:
Pablo Picasso zainteresował się ceramiką w 1946 roku, podczas pobytu na południu Francji. W 1948 roku przyjechał do Polski na Światowy Kongres Intelektualistów w Obronie Pokoju odbywający się we Wrocławiu i przywiózł ze sobą 20 dużych, owalnych półmisków z fajansu, wykonanych w latach 1947–1948. Podczas pobytu w Polsce przekazał wszystkie 20 półmisków do zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie, skąd pochodzi prezentowany obiekt.
Picasso potraktował półmiski jako podobrazie dla swoich kompozycji – malował na nich, a część z nich dodatkowo podrzeźbiał, prawdopodobnie za pomocą noża. „Martwa natura” jest właśnie przykładem malowanego i podrzeźbionego półmiska.
Audiodeskrypcja: Agata Lech
Konsultacja: Adrian Wyka
Konsultacja merytoryczna: kustosz dr Bożena Kostuch
