Jan Matejko stworzył symboliczny portret Wernyhory, żyjącego w drugiej połowie XVIII wieku w Ukrainie lirnika, uznawanego za wieszcza. W polskich źródłach pojawiają się przepowiednie Wernyhory, dotyczące przyszłych losów Polski i Ukrainy.
Według tradycji, Wernyhora przewidział rozbiory Polski, powstania narodowowyzwoleńcze i odrodzenie się państwowości polskiej przy pomocy Anglii i Turcji. Na obrazie Matejki, lirnik uosabia „dawną Ukrainę Lachów i Rusinów, ziemię narodowej i społecznej zgody” z czasów przedzaborowych. Leżąca u jego stóp lira jest symbolem pieśni ocalającej wspólne, ukraińsko-polskie dziedzictwo.

Zapraszamy do poznania materiału o obiekcie w cyfrowym katalogu zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie. Autorka noty: Wacława Milewska